الشيخ محمد علي الگرامي القمي
31
نگاهى نو به ملاك حرمت ربا و حيل (فارسى)
عزوجل على العباد الربا لعلة فساد الاموال ، كما حظر على السفيه أن يدفع إليه ماله لما يتخوف عليه من فساده حتى يونس منه رشد » يعنى همان گونه كه خداوند از بيم نابود شدن مال ، از دادن مال شخص سفيه به او نهى فرموده ، به همين علت نيز فروش يك درهم به دو درهم را نيز ممنوع كرده است . آنگاه در فراز ديگرى از روايت ، به علل حرام شدن رباى نسيه مىپردازد ؛ يعنى : مواردى كه فروشنده به خاطر تأخير در پرداخت وجه خريد از سوى مشترى ، سودى اضافه از وى دريافت كند ( ديركرد ) ؛ در حقيقت گرفتن مبلغ اضافى در قرض نيز همچنين به دليل سپرى شدن زمان است : « لعلة ذهاب المعروف » چون معروف از بين مىرود ، اينكه معروف به چه معنايى است جاى بحث و گفتگو دارد ؛ « و تلف الاموال » داراييها نابود مىشوند ؛ چون قابل پيش بينى نيست كه چه مقدار بايد بعداً پس بدهد ؟ « ورغبة الناس في الربح » مردم به خوردن سود ( سود جويى ) متمايل مىشوند ؛ اما اين چه اشكالى دارد ؟ آيا مگر سودجويى و منفعتطلبى امر مذمومى است ؟ سود و سوداگرى از يك ريشهاند و اصولا تمام تجارتها به خاطر رغبت به سودآورى انجام مىشوند ؛ « وتركهم القرض ،